Dotacje na ekspansję zagraniczną firm - jak sfinansować wejście na zagraniczny rynek w 2026 roku

Większość polskich artykułów o dotacjach na ekspansję zagraniczną sprowadza się do listy programów z ogólnym opisem. Ten artykuł jest inny. Opisujemy nie tylko co jest dostępne, ale przede wszystkim jak myśleć o finansowaniu internacjonalizacji strategicznie: kiedy dotacja jest złym wyborem, dlaczego pożyczka preferencyjna często daje większą elastyczność, jak łączyć instrumenty i - co rzadko pojawia się w polskiej literaturze - jak podejść do ekspansji etapami, dopasowując instrument finansowy do każdego etapu osobno.

Polska jest dziś dziewiątym eksporterem w Unii Europejskiej. Ponad 30% PKB pochodzi z eksportu. A mimo to przeciętna polska firma MŚP, która myśli o ekspansji zagranicznej, wie o dostępnych instrumentach wsparcia zdecydowanie za mało. Często zna program Go to Brand od PARP-u i na tym kończy poszukiwania. Tymczasem ekosystem wsparcia dla internacjonalizacji jest znacznie bogatszy, bardziej zróżnicowany i - jeśli dobrze zaplanowany - może pokryć niemal każdy etap wchodzenia na nowy rynek.

Dlaczego ekspansja zagraniczna to wyjątkowy przypadek w świecie dotacji

Finansowanie ekspansji zagranicznej różni się fundamentalnie od finansowania inwestycji krajowych. To różnica, która ma bezpośrednie konsekwencje dla wyboru instrumentów i strategii aplikowania.

Przy inwestycji krajowej - zakup maszyny, budowa hali, wdrożenie systemu IT - projekt ma jasno określony punkt startu i końca, wyraźne koszty kwalifikowalne i mierzalne wskaźniki (np. wzrost mocy produkcyjnych o X%). Dotacja dobrze pasuje do tego modelu: finansujesz konkretne wydatki, rozliczasz je i zamykasz projekt.

Ekspansja zagraniczna jest procesem, nie projektem. Wejście na nowy rynek rzadko kończy się po 12 miesiącach. Budowanie pozycji za granicą trwa latami, wymaga iteracji, zmiany strategii i reagowania na rynek. Ta rozbieżność między naturą ekspansji a naturą dotacji tworzy pułapkę, w którą wpada wiele firm: dostają dofinansowanie na udział w targach i badanie rynku, a potem kończą się środki i nie ma budżetu na faktyczne działania handlowe.

Dlatego pierwsza zasada finansowania ekspansji brzmi: zanim sięgniesz po konkretny instrument, zdefiniuj, na którym etapie internacjonalizacji jesteś. Ekosystem wsparcia jest podzielony na etapy - i dopasowanie instrumentu do etapu jest ważniejsze niż sam wybór programu.

Mapa etapów ekspansji i instrumenty dla każdego z nich

Etap 0 - Gotowość eksportowa: zanim wyjdziesz za granicę

Ten etap jest w Polsce nagminnie pomijany. Firmy aplikują o dofinansowanie udziału w targach zagranicznych, mając produkt, który nie ma certyfikatów wymaganych na docelowym rynku, materiały marketingowe tylko po polsku i cennik w złotych. Efekt: targi kosztują 80 000 PLN dotacji, a firma wraca bez jednego kontraktu.

Gotowość eksportowa to analiza, którą warto zrobić zanim wyda się pierwszą złotówkę na ekspansję. Obejmuje:

Przystosowanie produktu do wymagań docelowego rynku (normy, certyfikaty, opakowanie, etykietowanie)
Badanie rynku i identyfikację potencjalnych klientów lub dystrybutorów
Przygotowanie materiałów sprzedażowych w języku rynku docelowego
Ustalenie modelu wejścia na rynek: eksport bezpośredni, dystrybutor, agent, spółka zależna

Instrumenty na tym etapie: doradztwo finansowane z programów regionalnych, Enterprise Europe Network (bezpłatna sieć doradcza), Laboratorium Innowatora FENG (jeśli kwestia dotyczy innowacji produktu).

Etap 1 - Rozpoznanie rynku: weryfikacja zanim się zaangażujesz

To etap, na który przeznaczona jest największa część polskich instrumentów wsparcia ekspansji. I słusznie - weryfikacja rynku przed pełnym zaangażowaniem kapitałowym to podstawa rozsądnego wchodzenia za granicę.

Erasmus dla Młodych Przedsiębiorców (EYE) to program, o którym wielu przedsiębiorców słyszało, ale który jest drastycznie niedostatecznie wykorzystywany. Kwota do 6 600 EUR (stypendium pokrywające pobyt za granicą), termin do 31 grudnia 2026, dostępny dla całej Polski.

Mechanizm jest wyjątkowy: nowy przedsiębiorca (firma do 3 lat lub aspirujący przedsiębiorca) wyjeżdża na 1-6 miesięcy do doświadczonego przedsiębiorcy w innym kraju UE i pracuje przy jego boku. To nie jest staż ani delegacja - to partnerstwo biznesowe, w którym obie strony wnoszą wartość. Nowy przedsiębiorca uczy się realiów rynkowych w docelowym kraju, buduje sieć kontaktów i - co kluczowe - weryfikuje swoje założenia biznesowe w konfrontacji z praktykiem.

Czego o EYE nie piszą inne artykuły: program ma komponent dla doświadczonych przedsiębiorców (Host Entrepreneur), który jest niemal nieznany w Polsce. Polska firma z ponad 3-letnim stażem może przyjąć u siebie zagranicznego przedsiębiorcę z innego kraju UE - i dzięki temu zyskać dostęp do świeżej perspektywy, nowych kompetencji cyfrowych i “ambasadora” na rynku, z którego pochodzi gość. To darmowy kanał rekrutacji potencjalnych partnerów handlowych.

Etap 2 - Wejście na rynek: pierwsze kontrakty i budowanie obecności

Na tym etapie kluczowe są koszty, które trudno z góry precyzyjnie zabudżetować: wynajem powierzchni wystawienniczej na targach, koszty misji handlowych, tłumaczenia i lokalizacja materiałów, certyfikacja produktów, adaptacja strony internetowej, pierwsze działania PR i marketingowe na rynku docelowym.

Dotacja dobrze pasuje do tego etapu, bo koszty są konkretne, jednorazowe i kwalifikowalne. Ale wymaga planowania - nabory mają swoje terminy, a od złożenia wniosku do uruchomienia środków może minąć kilka miesięcy.

Pożyczka Ekspansja - Wielkopolskie to interesujący przykład instrumentu hybrydowego. Kwota 500 000 - 1 000 000 PLN, termin do 31 grudnia 2026, dostępna dla MŚP z Wielkopolski.

Pożyczka (nie dotacja) na 100% kosztów netto wejścia na rynek: targi, misje, doradztwo, certyfikacja, marketing, a nawet zakup maszyn pod produkcję eksportową. Brak prowizji, karencja do 12 miesięcy, spłata do 84 miesięcy. Oprocentowanie preferencyjne - poniżej rynkowego.

Dlaczego pożyczka może być lepsza niż dotacja na tym etapie? Bo ekspansja zagraniczna, jeśli dobrze zaplanowana, generuje przychody, którymi można obsługiwać raty. Dotacja wymaga natomiast spełnienia wskaźników (np. liczby nowych kontraktów, wzrostu eksportu), co przy nieprzewidywalności wchodzenia na nowy rynek tworzy ryzyko zwrotu środków. Pożyczka pozwala działać elastycznie - jeśli jedna strategia nie zadziała, możesz zmienić podejście bez ryzyka korekty finansowej.

Etap 3 - Skalowanie: od pierwszych kontraktów do trwałej pozycji

Na etapie skalowania firma ma już udokumentowane pierwsze przychody z eksportu, zna realia rynku docelowego i chce zwiększyć skalę działań: zatrudnić lokalnego handlowca lub przedstawiciela, rozbudować moce produkcyjne pod eksport, wejść na kolejne rynki.

To etap, na którym otwierają się instrumenty wymagające udokumentowanego dorobku eksportowego. Programy takie jak Wzornictwo w MŚP FEPW, które finansują kompleksowe przemodelowanie produktu pod wymagania rynków zagranicznych, są dostępne dla firm, które rozumieją, czego brakuje im w ofercie, żeby skuteczniej konkurować za granicą.

Wzornictwo w MŚP (FEPW.01.04) - do 3 000 000 PLN, termin 20 maja 2026, dla MŚP z Polski Wschodniej. Program finansuje kompleksowy proces wzorniczy: audyt wzorniczy (diagnoza obecnego produktu), strategię wzorniczą (jak przeprojektować pod rynki docelowe) i inwestycje w park maszynowy niezbędny do wdrożenia nowego wzornictwa.

To instrument, który wielu firm na etapie ekspansji nie bierze pod uwagę - bo kojarzy “wzornictwo” z designem dla designu, nie z narzędziem konkurencyjności eksportowej. Tymczasem jedna z najczęstszych przyczyn trudności z ekspansją na rynki zachodnioeuropejskie to nie jakość produktu, lecz to, że produkt nie wygląda i nie “czuje się” tak jak produkty, do których przyzwyczajony jest tamtejszy klient. Wzornictwo rozwiązuje ten problem.

Koszty kwalifikowalne w programach ekspansji - pełna mapa

Jedną z kluczowych informacji, której nie ma w większości polskich poradników, jest pełna lista kosztów, które można rozliczyć w programach wspierających internacjonalizację. Poniżej zestawienie oparte na regulaminach aktualnych programów.

Koszty zazwyczaj kwalifikowalne

Targi i wystawy zagraniczne: Opłata rejestracyjna, wynajem powierzchni wystawienniczej, zabudowa i wyposażenie stoiska, transport eksponatów, koszty zakwaterowania i podróży personelu na targi (zazwyczaj limitowane). To podstawowa kategoria w praktycznie każdym programie ekspansji.

Misje gospodarcze i spotkania B2B: Koszty organizacji lub uczestnictwa w misjach handlowych za granicą: transport, zakwaterowanie, udział w spotkaniach matchmakingowych. Niektóre programy finansują też organizację wizyt zagranicznych partnerów w Polsce (tzw. reverse mission).

Doradztwo i analiza rynku: Badanie rynku docelowego (analiza konkurencji, identyfikacja potencjalnych klientów, analiza regulacyjna), doradztwo prawne w zakresie wejścia na rynek, doradztwo strategiczne dotyczące modelu wejścia. Kluczowe: doradca musi być zewnętrzny - koszty własnych pracowników zajmujących się analizą rynku wchodzą zazwyczaj w koszty personelu, nie doradztwa.

Certyfikacja i atestacja produktów: Koszty uzyskania certyfikatów wymaganych na rynku docelowym (np. CE dla rynku europejskiego, FCC dla USA, certyfikaty branżowe). To jedna z najczęściej niedoszacowanych kategorii kosztów przy wchodzeniu na nowe rynki - szczególnie w branżach takich jak food, medtech, safety.

Lokalizacja i tłumaczenia: Tłumaczenie materiałów marketingowych, instrukcji, dokumentacji technicznej, strony internetowej. Niektóre programy finansują też tworzenie nowej strony internetowej lub sklepu e-commerce w wersji językowej rynku docelowego.

Ochrona własności intelektualnej: Rejestracja znaków towarowych, wzorów przemysłowych i patentów na rynkach zagranicznych. To koszt często pomijany, a bardzo istotny - szczególnie w branżach, gdzie szybkie wejście na rynek bez zabezpieczonego IP może skutkować problemami prawnymi.

Marketing i promocja za granicą: Kampanie reklamowe na rynkach docelowych, udział w zagranicznych mediach branżowych, PR w kraju docelowym. Coraz więcej programów uznaje za kwalifikowalne wydatki na digital marketing ukierunkowany na rynki zagraniczne (SEM, social media w obcych językach).

Koszty zazwyczaj niekwalifikowalne

Wynagrodzenia własnych pracowników dedykowanych do ekspansji (chyba że program explicite to dopuszcza)
Koszty podróży powyżej limitów ustalonych w programie
Zakup udziałów lub akcji w zagranicznych spółkach
Finansowanie bieżącej działalności eksportowej (np. kredytu kupieckiego dla zagranicznego klienta)
Koszty poniesione przed datą kwalifikowalności projektu

Czego nie finansują polskie programy - i skąd wziąć to, czego brakuje

To jest część, której nie znajdziesz w innych artykułach o dotacjach na ekspansję.

Luka finansowania handlowego (trade finance)

Największym problemem polskich eksporterów nie jest koszt targów ani certyfikacja. Jest nim kredyt kupiecki - odroczony termin płatności, którego oczekują zagraniczni odbiorcy (30, 60, 90 dni). Polska firma, która wyeksportuje towar i czeka 90 dni na płatność, musi przez 90 dni finansować tę należność własnymi środkami lub kredytem obrotowym.

Tego problemu dotacje na internacjonalizację nie rozwiązują. Tu wchodzą instrumenty finansowe BGK (Bank Gospodarstwa Krajowego): gwarancje eksportowe, faktoring eksportowy, ubezpieczenie należności przez KUKE (Korporacja Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych). To narzędzia, które działają równolegle z dotacjami i których warto szukać niezależnie od programów grantowych.

Luka kadrowa

Wejście na rynek zagraniczny wymaga zasobów ludzkich: lokalnego przedstawiciela handlowego, country managera, osoby mówiącej w języku rynku docelowego. Tego dotacje na ekspansję nie pokrywają - przynajmniej nie bezpośrednio.

Rozwiązanie: koszty wynagrodzenia osób zaangażowanych w ekspansję zagraniczną można czasem rozliczyć jako personel projektowy w innych programach (np. FENG, programy regionalne na B+R lub internacjonalizację). Wymaga to jednak starszego doświadczenia w konstruowaniu budżetów projektowych i znajomości katalogu kosztów kwalifikowalnych danego programu.

Luka w finansowaniu e-commerce trans-granicznego

E-commerce transgranicznie to dziś jedna z najszybszych dróg do ekspansji zagranicznej dla MŚP - zwłaszcza w branżach konsumenckich. Problem: większość polskich programów na internacjonalizację była projektowana z myślą o tradycyjnym eksporcie (targi, misje, dystrybutorzy). Koszty charakterystyczne dla e-commerce (optymalizacja dla zagranicznych wyszukiwarek, lokalne reklamy performance, marketplace fees, logistyka cross-border) są w wielu programach niekwalifikowalne lub traktowane jako działalność bieżąca.

Ta luka powoli się zamyka - nowsze nabory coraz częściej explicite uznają działania digital marketing za kwalifikowalne. Zawsze jednak warto sprawdzić katalog kosztów w regulaminie konkretnego programu, zanim zabudujetuje się e-commerce jako główną ścieżkę ekspansji.

Rynki geograficzne a dostępność instrumentów - co warto wiedzieć

Większość polskich instrumentów wsparcia ekspansji jest geograficznie neutralna - możesz wejść na rynek niemicki, ukraiński, japoński czy brazylijski i rozliczyć podobne koszty. Są jednak wyjątki i niuanse, które mają praktyczne znaczenie.

Rynek ukraiński - specyfika po 2022 roku

Ukraina jest dla polskich firm naturalnym pierwszym rynkiem zagranicznym - ze względu na bliskość geograficzną, podobieństwo kulturowe i rosnący popyt na polskie produkty i usługi. Po 2022 roku pojawiły się jednak dodatkowe instrumenty wsparcia wejścia na rynek ukraiński lub wsparcia ukraińskich firm w relacji z polskimi partnerami. Część programów pomocowych UE dla Ukrainy ma komponenty dla przedsiębiorstw. Warto monitorować te możliwości osobno.

Rynki azjatyckie i certyfikacja

Wejście na rynki azjatyckie (Chiny, Japonia, Korea) wymaga certyfikacji, która jest często kosztowna i czasochłonna - CCC (Chiny), PSE/JIS (Japonia), KC (Korea). Te koszty są kwalifikowalne w programach ekspansji, ale warto zacząć je ponosić wcześniej niż planowany udział w targach, bo czas uzyskania certyfikatu może wynosić 6-18 miesięcy.

Rynek USA i ochrona IP

Wejście na rynek USA wiąże się z koniecznością rejestracji znaku towarowego (USPTO) i potencjalnie patentu przed wejściem - bez tego ryzyko infringement i kosztownych sporów prawnych jest bardzo wysokie. Koszty ochrony IP w USA są wysokie (rejestracja znaku 400-500 USD na klasę, obsługa rzecznika patentowego), ale są kwalifikowalne w programach internacjonalizacji. Warto to zaplanować jako osobną pozycję budżetową.

Jak łączyć instrumenty - trzy modelowe ścieżki

Ścieżka A - Startup z innowacyjnym produktem, Polska Wschodnia

Laboratorium Innowatora (FENG 2.28) - walidacja produktu i ochrona IP (do 45 000 PLN w formie usług)
Wzornictwo w MŚP (FEPW 01.04) - przeprojektowanie produktu pod rynki docelowe (do 3 mln PLN)
Platformy startowe FEPW - jeśli startup - grant do 600 000 PLN na skalowanie
Erasmus dla Przedsiębiorców (EYE) - wyjazd do doświadczonego przedsiębiorcy na docelowym rynku, budowanie sieci

Więcej o dostępnych programach dla startupów znajdziesz w bazie grantona.pl/szukaj/?type=company.

Ścieżka B - Dojrzałe MŚP z Wielkopolski, pierwsza ekspansja

Doradztwo z EEN (Enterprise Europe Network) - bezpłatna analiza gotowości eksportowej i identyfikacja partnerów
Pożyczka Ekspansja (WFR) - 500 000 - 1 mln PLN na targi, certyfikację, marketing (do 31 grudnia 2026)
Program Go to Brand PARP (gdy otwarty nabór) - wsparcie na kolejne rynki po udokumentowaniu pierwszych sukcesów eksportowych
Gwarancja eksportowa BGK - zabezpieczenie należności od zagranicznych kontrahentów

Ścieżka C - MŚP z innego regionu, budowanie pozycji na rynku europejskim

Erasmus dla Przedsiębiorców (EYE) - wyjazd do docelowego kraju, budowanie relacji i weryfikacja rynku
Program regionalny na internacjonalizację (różne województwa mają różne instrumenty - sprawdź w Urzędzie Marszałkowskim)
Rejestracja znaku towarowego w EUIPO (Urząd UE ds. Własności Intelektualnej, często kwalifikowalne w programach)
KUKE - ubezpieczenie należności eksportowych jako element regularnej działalności

Najczęstsze błędy firm przy finansowaniu ekspansji zagranicznej

1. Mylenie rozpoznania rynku z faktycznym wejściem na rynek

Udział w targach i misja gospodarcza to rozpoznanie, nie wejście. Wiele firm rozlicza dotację na targi, wraca z wizytówkami, ale nie ma budżetu ani strategii na follow-up. Targi bez systemu CRM, procesu sprzedażowego i zasobów do prowadzenia rozmów przez kolejne miesiące to zmarnowana inwestycja - dotowana czy nie.

2. Aplikowanie do programu nie dopasowanego do etapu

Firma na etapie rozpoznania rynku próbuje sfinansować dużą inwestycję w moce produkcyjne pod eksport. Firma z ugruntowaną pozycją eksportową aplikuje o małe dofinansowanie targów, zamiast szukać finansowania skalowania. Dopasowanie instrumentu do etapu to podstawa - i temat, który doradcy często pomijają.

3. Niedoszacowanie kosztów lokalizacji i certyfikacji

Tłumaczenie katalogu “na skróty” przez tłumacza przysięgłego, który nie zna branży, i certyfikat zdobyty w ostatniej chwili przed targami - to dwie drogi do problemów. Lokalizacja to nie tłumaczenie. Certyfikacja wymaga czasu. Obie pozycje są niedoszacowywane w budżetach projektów ekspansji.

4. Brak planu po zakończeniu projektu

Projekt dotacyjny kończy się. Rynek pozostaje. Wiele firm nie ma planu finansowania działalności eksportowej po rozliczeniu grantu. Odpowiedź na pytanie “czym sfinansujemy ekspansję w roku 3 i 4, gdy dotacja się skończy” powinna być elementem strategii ekspansji, nie afterthought.

5. Ignorowanie instrumentów niesubsydialnych

KUKE, faktoring eksportowy, gwarancja BGK - to instrumenty, które działają niezależnie od grantów i które w wielu przypadkach są ważniejsze dla sukcesu eksportowego niż samo dofinansowanie kosztów targów. Firma, która ma pewność zapłaty za eksport, może oferować lepsze warunki handlowe i szybciej budować pozycję rynkową.

Checklist przed złożeniem wniosku na ekspansję zagraniczną

Zanim wypełnisz formularz, sprawdź:

Gotowość produktowa:

Czy produkt ma wszystkie certyfikaty wymagane na rynku docelowym?
Czy materiały marketingowe są przetłumaczone i zaadaptowane kulturowo?
Czy cena jest skalkulowana z uwzględnieniem kosztów eksportu i marży dystrybutora?

Gotowość organizacyjna:

Kto w firmie jest odpowiedzialny za ekspansję i ile czasu poświęci na ten projekt?
Czy firma ma procedury obsługi zamówień zagranicznych (faktura eksportowa, Incoterms, dokumentacja celna)?
Czy firma jest przygotowana na odroczony termin płatności od zagranicznych klientów?

Gotowość finansowa:

Jaki jest całkowity budżet ekspansji (nie tylko kwota dotacji)?
Czym firma sfinansuje koszty niekwalifikowalne i działania pomiędzy projektami?
Czy firma ma lub planuje zabezpieczenie należności eksportowych?

Gotowość aplikacyjna:

Czy projekt jest zgodny z katalogiem kosztów kwalifikowalnych programu?
Czy firma ma dokumentację niezbędną do wniosku (sprawozdania, KRS, NIP, historia eksportu)?
Czy harmonogram jest realistyczny - czas na złożenie wniosku, ocenę, podpisanie umowy i realizację?

Pełną bazę aktualnych programów dla firm planujących ekspansję zagraniczną - z możliwością filtrowania po typie instrumentu, kwocie i regionie - znajdziesz na grantona.pl/szukaj/?type=company. Jeśli chcesz dostawać powiadomienia o nowych naborach - zapisz się do newslettera Grantona i wybierz profil “Firmy”.

FAQ

Czy firma musi już eksportować, żeby aplikować o dofinansowanie ekspansji zagranicznej?

Zależy od programu. Wiele programów jest dostępnych dla firm, które dopiero planują eksport i nie mają jeszcze doświadczenia eksportowego. Inne - szczególnie te z wyższymi kwotami - wymagają udokumentowanej historii eksportowej. Erasmus dla Przedsiębiorców i większość programów na targi zagraniczne nie wymaga wcześniejszego eksportu. Programy na skalowanie internacjonalizacji zazwyczaj tak.

Czy e-commerce transgranicznie kwalifikuje się jako ekspansja zagraniczna?

Coraz częściej - tak. Nowsze programy uznają sprzedaż przez zagraniczne marketplace’y i własny e-sklep jako formę ekspansji. Koszty charakterystyczne dla e-commerce (lokalizacja sklepu, reklamy performance na rynkach zagranicznych) bywają kwalifikowalne. Zawsze sprawdzaj katalog kosztów w regulaminie konkretnego naboru.

Jak długo trwa od złożenia wniosku do uruchomienia środków?

Dla dotacji: zazwyczaj 3-6 miesięcy od zamknięcia naboru. W tym czasie trwa ocena formalna, ocena merytoryczna i negocjacje umowy. Firmy, które potrzebują środków szybciej, powinny rozważyć pożyczki preferencyjne (decyzja w 4-8 tygodni) lub sfinansować pierwsze działania ze środków własnych z zamiarem refundacji.

Czy można łączyć dotację z pożyczką preferencyjną na ten sam cel?

Nie - na te same koszty nie można pozyskać dwóch form finansowania publicznego jednocześnie. Można natomiast finansować różne koszty projektu z różnych źródeł: część kosztów pokrywa dotacja, inne koszty (niekwalifikowalne lub przekraczające budżet dotacji) - pożyczka preferencyjna lub środki własne.

Czy firma jednoosobowa (JDG) może aplikować o dotacje na ekspansję?

Tak, w większości programów - JDG jest traktowana jak MŚP. Niektóre programy mają jednak wymagania dotyczące minimalnego stażu działalności (zazwyczaj 12 miesięcy) lub minimalnych przychodów. Sprawdź wymagania konkretnego programu pod kątem formy prawnej wnioskodawcy.

Czy targi wirtualne (online) kwalifikują się tak samo jak targi stacjonarne?

To zależy od programu i jego daty wydania regulaminu. Starsze programy pisane przed pandemią mogą nie przewidywać targów wirtualnych. Nowsze zazwyczaj tak. Jeśli planujesz udział w targach online, sprawdź explicite w regulaminie lub zapytaj opiekuna projektu w instytucji zarządzającej.